|
Historia Banku
Spółdzielczego w Bargłowie Kościelnym sięga roku 1925, kiedy to rozpoczęła
swoją działalność „Kasa Spółdzielcza z nieograniczoną odpowiedzialnością” i pod
tą nazwą został zarejestrowany pierwszy Statut Banku w Sądzie Okręgowym w
Suwałkach. Celem Spółdzielni było „podniesienie dobrobytu swych członków oraz
współdziałanie w ich rozwoju kulturalnym”.
Jeden udział członkowski wynosił
wówczas10 zł , a wpisowe na członka 2 zł.
Jak wynika z dokumentów
archiwalnych pierwszy Zarząd Kasy Spółdzielczej stanowiły osoby:
1. Julian
Skiendzielewski - przewodniczący Zarządu
2. Jan Grajewski - kasjer
3. Stefan
Myśliński - rachmistrz
W roku 1930 Walne Zgromadzenie
Członków zmieniło nazwę kasy z dotychczasowej na „Kasę Stefczyka".
Bank nie posiada żadnej
dokumentacji ani informacji na temat działania Kasy w okresie międzywojennym i
latach późniejszych. Kronika Banku zawiera tylko informacje od byłych członków
Banku czy też ówczesnych działaczy samorządowych Kasy. Z ich relacji wynika, ze
w okresie tym Kasa była podporządkowana Gminnej Spółdzielni i nie posiadała
osobowości prawnej ani udziałów.
Sytuacja taka istniała do 1950
roku, kiedy to została reaktywowana działalność Kasy Spółdzielczej. Zgromadzenie
Założycieli w dniu 26.05.1950 r. powołało „Gminną Kasę Spółdzielczą z
odpowiedzialnością udziałami”. Wysokość udziału została ustalona na kwotę 1000
zł a ilość członków w ówczesnym okresie liczyła 40 osób.
Do Zarządu zostali wybrani:
Gołaszewski Antoni – jako przewodniczący Zarządu , Karpio Bronisław i Zalewski
Henryk – członkowie oraz Jaroszowa Stanisława i Bekielewski Stanisław – z-cy
członków Zarządu.
Przewodniczącym Komisji
Rewizyjnej został Pan Józef Golubiewski.
Celem Gminnej Kasy Spółdzielcze,
jak wynika ze Statutu było: gromadzenie środków pieniężnych w formie wkładów i
oszczędności – członków i innych osób, ustalanie zapotrzebowania kredytów dla
indywidualnych gospodarstw rolnych swego terenu działania na podstawie
wytycznych Banku Rolnego ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb bezrolnych,
małorolnych i średniorolnych chłopów, rozdział zgromadzonych przez siebie i
uzyskanych ze źródeł państwowych środków pieniężnych zgodnie ze stwierdzonymi
potrzebami, pomocy w podnoszeniu dobrobytu i kultury bezrolnych, małorolnych i
średniorolnych chłopów zgodnie z planem rozwoju gospodarczego wsi oraz obrona
ich przed lichwą i wyzyskiem kapitalistycznym, Wówczas modne było hasło „oprzyj
się na biedocie, zawieraj trwały kontakt ze średniakiem i ani chwilę nie
przerywaj walki z kułakiem”.
Gminna Kasa Spółdzielcza
zatrudniała trzech pracowników i mieściła się początkowo w budynku Pani Czesław
Kowalewskiej a następnie w budynku Pani Gabrieli Kwapisz.
W roku 1954 kierownikiem Gminnej
Kasy został Henryk Cieciuch.
Na przestrzeni 1950-1956
zachodzą częste zmiany w składzie personalnym Zarządu i Komisji Rewizyjnej, gdyż
dynamicznie rozwijająca się Kasa wymagała ludzi coraz bardziej przygotowanych do
pracy.
W 1956 roku zmiany w polityce
wobec rolnictwa, spowodowały wzrost znaczenia spółdzielczości bankowej.
Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie w dniu 03.06.1956 roku uchwaliło nowy Statut i
zmianę nazwy na „Kasę Spółdzielczą”. Teren działania Kasy obejmował gromady:
Bargłów, Pomiany, Dreństwo, Rutki Nowe, Woznawieś, Tajno Stare. Ustalono udział
na 50 zł, a wysokość wpisowego 6 zł. Wybrano nowy Zarząd na czele którego stanął
Henryk Cieciuch, a przewodniczącym Rady Nadzorczej Józef Poziemski.
W roku 1961 Walne Zgromadzenie
uchwaliło nowy Statut opracowany przez Krajowy Zjazd SOP, przywracając tym samym
spółdzielczości bankowej jej spółdzielczo – samorządowy charakter. Spółdzielnia
w szerszym zakresie mogła sama decydować o sobie. Mogła udzielać pożyczek z
własnych środków, wspierać zapomogowo członków oraz gromadzić wkłady
oszczędnościowe na własny rachunek. Utworzony Związek Spółdzielni
Oszczędnościowo – Pożyczkowych był reprezentantem interesów Spółdzielni,
koordynował kierunki działania , prowadził działalność rewizyjną i
instruktorską. W tym też roku Kasa liczyła 1054 członków, a fundusz udziałowy
wynosił kwotę 116,4 tys. zł. Liczba pracowników wzrosła do 9 osób. W tym też
roku podjęto uchwałę o zakupie działki pod budowę budynku Kasy. Budowa została
rozpoczęta w 1965 roku , a jej zakończenie nastąpiło w roku 1968.
Funkcjonującą do dnia
dzisiejszego nazwa „Bank Spółdzielczy” w Bargłowie Kościelnym przyjęto w dniu
08.05.1966 r. Zwiększyła się znacznie liczba członków Banku, która wyniosła 1537
osób przy funduszu udziałowym 218,7 tys. zł .
W dniu 23.06.1968 r. w nowej już
siedzibie Banku odbyło się Zebranie Przedstawicieli.
Jak wynika z kroniki Banku w
ówczesnym czasie Zebrania Przedstawicieli duże środki finansowe przeznaczały na
działalność społeczno-wychowawczą i kulturalno-oświatową, na rozwój spółdzielni
uczniowskich , na zapomogi dla członków Banku.
Jak na te czasy Bank był bankiem
w miarę nowoczesnym. W roku 1974 zakupuje 2 maszyny księgujące typu ASscote i do
końca 1977 roku całkowicie mechanizuje księgowość, co w znacznym stopniu ułatwia
pracę księgowości. Liczydła i „kręciołki” idą do lamusa.
Nowy podział administracyjny
kraju, wprowadzony w 1975 roku likwidujący powiaty i zwiększający liczbę
województw był przejawem nasilających się tendencji centralizacji zarządzania
gospodarką. Reforma wywołała potrzebę przeobrażeń wielu instytucji w kraju, w
tym także spółdzielczości oszczędnościowo-pożyczkowej. Ujemnie to wpływa na
działalność Banku, gdyż ogranicza teren działania do terenu gminy.
W roku tym z połączenia
Centralnego Związku Spółdzielni Oszczędnościowo-Pożyczkowych i Banku Rolnego
powstaje Bank Gospodarki Żywnościowej, który pełni rolę centrali banków
spółdzielczych, osłabiając tym samym ich samodzielność.
W nowej strukturze Banku tworzy
się stanowisko dyrektora, którego powołuje BGŻ i zostaje nim Henryk Cieciuch.
Dyrektorowi BS powierzona zostaje funkcja jednoosobowego kierownictwa
odpowiedzialnego za bieżącą działalność Banku i wykonywanie zarządzeń i uchwał
BGŻ. Zarząd Banku nadal funkcjonuje społecznie. Rola organów samorządowych BS
ogranicza się do funkcji opiniodawczych i kontrolnych oraz
społeczno-wychowawczych.
Początek roku 1980 przynosi
zmiany personalne na stanowisku Dyrektora Banku. Zostaje nim Romuald Kornacki.
W 1982 roku Sejm uchwalił dwie
ustawy: Prawo spółdzielcze i Prawo bankowe, które przywróciły podstawowe zasady
samorządnego działania banków spółdzielczych. Mimo przywrócenia bs
spółdzielczego charakteru oraz funkcjonowania BGŻ w oparciu o postanowienia
ustawy o spółdzielniach i ich związkach, nadal występowały urzędowe ograniczenia
w zakresie samodzielnej działalności banków takie jak: sztywne stopy procentowe
od kredytów i depozytów, wysoka stopa podatku dochodowego oraz sztywne
taryfikatory płac. BGŻ nadal pełni funkcję nadzorczo – kontrolną wobec banków
spółdzielczych. Pomimo trudnej sytuacji w rolnictwie następuje wzrost
działalności Banku. Uwidacznia się to szczególnie wzrostem udzielonych kredytów
na inwestycje w rolnictwie oraz zakup maszyn rolniczych.
Zasadnicza reforma systemu
politycznego, społecznego i gospodarczego, która została zapoczątkowana w latach
1989/90 spowodowała również zmiany w strukturze spółdzielczości bankowej.
31.01.1989 r. zostaje uchwalone Prawo bankowe, które zwiększało autonomię
poszczególnych banków i umożliwiało poszerzenie zakresu i przedmiotu działania.
Na mocy ustawy o zmianach w organizacji i działalności spółdzielczości z dnia
20.01.1990 r. BGŻ zostaje pozbawiony funkcji centralnego związku spółdzielczego
i wykonywania lustracji w bankach spółdzielczych. W wyniku tej ustawy rozpoczął
się nowy etap w działalności banków spółdzielczych. Stały się one w pełni
samodzielne , odpowiadające za całokształt swojej działalności. Dokonano wyboru
nowej Rady Nadzorczej i Zarządu. Na czele Zarządu stanął dyrektor Banku Romuald
Kornacki, który funkcję tę pełnił do czasu odejścia na emeryturę tj. do
22.07.2003 r. Przepisy uchwalonego Prawa bankowego uzależniały wysokość
udzielonego kredytu od posiadanych funduszy własnych, dlatego też Zebrania
Przedstawicieli, odwrotnie niż we wcześniejszym okresie, zaczęły przeznaczać
znaczne środki finansowe z zysku na zwiększenie funduszu zasobowego.
W roku 1990 rozpoczęto prace
związane z rozbudową budynku Banku, które zakończono w roku 1992. W wyniku tego
uzyskano zwiększenie powierzchni sali operacyjnej, oddzielny pokój dla kredytów,
sekretariatu, gabinet Prezesa Zarządu, dwa boksy kasowe oraz pomieszczenia
skarbcowe.
Bank rozszerza teren działania.
W roku 1991 otwiera Punkt Kasowy w Augustowie, a w 1998 roku dokonuje zakupu
lokalu na Oddział w Ełku.
W 1992 roku Rada Nadzorcza
podjęła uchwałę o przystąpieniu do nowo utworzonego przez banki spółdzielcze
banku zrzeszającego, Banku Unii Gospodarczej S.A. w Warszawie na zasadach pełnej
samodzielności i dobrowolności. Od 2002 roku Bank jest zrzeszony w Banku
Polskiej Spółdzielczości S.A. w Warszawie, który to został utworzony przez
połączenie się części banków regionalnych i zrzeszających.
Rok 1994 to zmiana Prawa
spółdzielczego oraz uchwalenie ustawy o restrukturyzacji banków spółdzielczych i
BGŻ oraz o zmianie niektórych ustaw. Bank zachował swoją autonomię, mógł
obsługiwać wszystkich wybranych przez siebie klientów. Jednakże obszar działania
Banku został ograniczony w zasadzie do obszaru gminy, choć za zgodą banku
regionalnego działał na terenie znacznie szerszym.
Przełomowy rok dla wielu banków
spółdzielczych, w tym dla naszego, to rok 1998, kiedy to Komisja Nadzoru
Bankowego określa dla banków spółdzielczych tzw. progi kapitałowe oraz terminy
ich osiągnięcia. W wyniku tego dochodzi do wielu fuzji i przejęć banków, w
efekcie czego znacznie zmniejsza się liczba banków spółdzielczych. Omija to nasz
Bank, chociaż osiągnięcie kolejnych progów kapitałowych wymaga wiele wyrzeczeń i
wysiłków.
Od 2000 roku corocznie
wypracowany zysk Zebrania Przedstawicieli przeznaczają na zwiększenie funduszu
zasobowego, w wyniku czego tut. Bank osiągnął wymagany III próg kapitałowy w
wysokości 1 mln EURO.
W grudniu 2000 zostaje uchwalona
ustawa o bankach spółdzielczych, ich zrzeszaniu i bankach zrzeszających, która
zastąpiła ustawę z roku 1994. Od czasu powstania do chwili obecnej Bank
przechodził różne losy, a to z uwagi na okresy wojen, okupacji jak i ciągłą
walkę o swoją samodzielność i samorządność. W swojej historii przeszedł wiele
zmian i podlegał różnym unormowaniom prawnym.
Gwałtownie zmieniająca się
rzeczywistość stawia Bank przed kolejnymi wyzwaniami i problemami. Wiele
trudności sprawia właśnie zmienność i brak jasności przepisów prawa.
Bank potrafił dostosować się do
zmiennych warunków działania, obronił swoją dotychczasową pozycję.
Dzięki posiadanym funduszom
własnym w wymaganej wysokości Bank funkcjonuje samodzielnie, nadal rozwija się i
stara się sprostać stawianym mu wymaganiom.
Obecnie Bank Spółdzielczy w Bargłowie Kościelnym działa na terenie województwa
podlaskiego i powiatu ełckiego, jak również na terenie powiatów: giżyckiego, oleckiego
i
piskiego.
Po przejściu Romualda Kornackiego na emeryturę, Bankiem Spółdzielczym w
Bargłowie Kościelnym od
23.07.2003 r. kieruje Barbara Śpiczko - Prezes Zarządu. Ponadto w skład Zarządu
wchodzą: Elżbieta Kuklińska – z-ca Prezesa Zarządu Katarzyna Sadowska - Członek Zarządu ds.handlowych Romuald Kornacki – Członek zarządu
Skład Rady Nadzorczej stanowią osoby:
1. Jan Grygo -
Przewodniczący Rady Nadzorczej
2. Jerzy Wawiórko -
Z-ca
Przewodniczącego Rady Nadzorczej
3.
Dariusz Borkowski -
Sekretarz
4.
Janusz Mikołajczyk -
Członek
5.
Mirosław Siemaszko - Członek
6. Czesław Bronakowski -
Członek
7. Zygmunt Mursztynowski
- Członek
|